Kto chce pozyskać czeskie firmy jako klientów lub partnerów, prędzej czy później zadaje sobie to samo pytanie: jaka forma nawiązania kontaktu jest dozwolona? RODO nie jest ogólnym zakazem kontaktu z firmami, które wcześniej nie miały z nami styczności – ale wraz z prawem czeskim oraz, w przypadku nadawców z Polski, Prawem komunikacji elektronicznej wyznacza wyraźne granice. Szczególnie surowe są zasady dotyczące e-maili.
Dane firm a dane osobowe
RODO chroni osoby fizyczne, a nie osoby prawne. Nazwa firmy, czeski numer identyfikacyjny (IČO), siedziba i ogólne dane kontaktowe spółki, widniejące w rejestrze handlowym lub w ARES, co do zasady nie są więc danymi osobowymi.
Inaczej jest w przypadku osób wskazanych z imienia i nazwiska: adres jan.novak@firma.cz jest daną osobową także w kontekście B2B. To samo dotyczy osób prowadzących jednoosobową działalność gospodarczą: imię i nazwisko, adres działalności – często taki sam jak adres zamieszkania – oraz numer telefonu identyfikują osobę fizyczną.
Prawnie uzasadniony interes jako podstawa prawna
Kto przetwarza dane osobowe w celu nawiązania kontaktu, zwykle opiera się na prawnie uzasadnionym interesie z art. 6 ust. 1 lit. f RODO. Motyw 47 uznaje, że marketing bezpośredni może stanowić prawnie uzasadniony interes. Przetwarzanie musi jednak przejść trzystopniowy test:
- Cel: czy realizują Państwo rzeczywisty, konkretny interes gospodarczy, na przykład odpowiednią ofertę dla jasno określonej grupy odbiorców?
- Niezbędność: czy przetwarzanie danych osobowych jest do tego rzeczywiście potrzebne?
- Wyważenie interesów: czy Państwa interes przeważa nad prawami i rozsądnymi oczekiwaniami osoby, której dane dotyczą?
Wynik warto udokumentować w teście równowagi interesów. Im lepiej dobrany kontakt – właściwa branża, właściwy region, odpowiednia oferta – tym większa szansa, że przejdzie on test. Ponadto, jeśli dane nie zostały zebrane bezpośrednio od osób, których dotyczą, muszą Państwo spełnić wobec nich obowiązek informacyjny z art. 14 RODO i niezwłocznie uwzględniać sprzeciw na podstawie art. 21 RODO.
Marketing e-mailowy: w Czechach tylko za zgodą
Oprócz RODO w Czechach obowiązuje ustawa nr 480/2004 Sb. o niektórych usługach społeczeństwa informacyjnego, wdrażająca europejską dyrektywę o prywatności i łączności elektronicznej. Zgodnie z jej § 7 przesyłanie informacji handlowych drogą elektroniczną jest co do zasady dopuszczalne wyłącznie za uprzednią zgodą odbiorcy. Wyjątek dotyczy własnych klientów: kto uzyskał adres e-mail w związku ze sprzedażą, może reklamować własne podobne produkty, o ile odbiorca może w każdej chwili w prosty sposób się temu sprzeciwić.
Według wykładni czeskiego organu ochrony danych ÚOOÚ obowiązek uzyskania zgody dotyczy także firm oraz adresów ogólnych, takich jak info@firma.cz. Publicznie dostępny adres nie jest zgodą.
Nadawcy z Polski muszą ponadto przestrzegać prawa polskiego: od 10 listopada 2024 r. obowiązuje art. 398 ustawy z dnia 12 lipca 2024 r. – Prawo komunikacji elektronicznej (Dz.U. 2024 poz. 1221). Zakazuje on używania automatycznych systemów wywołujących oraz telekomunikacyjnych urządzeń końcowych, a więc m.in. telefonu, poczty elektronicznej i SMS-ów, do przesyłania informacji handlowej, w tym marketingu bezpośredniego, do abonenta lub użytkownika końcowego, chyba że uprzednio wyraził on na to zgodę. Przepis nie rozróżnia konsumentów i przedsiębiorców, dotyczy więc także kontaktu B2B. Wcześniejszy art. 10 ustawy o świadczeniu usług drogą elektroniczną został z tym samym dniem uchylony.
Telefon i poczta
- Telefon: w Czechach zasady dzwonienia do firm są mniej surowe niż w przypadku e-maili, ale RODO ma zastosowanie, gdy tylko pracują Państwo z danymi osób fizycznych. Nadawców z Polski obowiązuje art. 398 Prawa komunikacji elektronicznej: marketing bezpośredni przez telefon, także wobec firm, wymaga uprzedniej zgody.
- Poczta: korespondencja pocztowa na adresy firmowe to pod względem prawnym najmniej wrażliwy kanał – art. 398 Prawa komunikacji elektronicznej tradycyjnych przesyłek nie wymienia, stosuje się jednak RODO, w tym prawo sprzeciwu (art. 21). Kto wyrazi sprzeciw, nie otrzymuje kolejnych listów.
Praktyczne zasady przy każdym kontakcie
- Najpierw trafność: warto kontaktować się wyłącznie z firmami, dla których Państwa oferta ma obiektywnie sens.
- Ujawnienie źródła: należy podać, skąd pochodzi kontakt, na przykład z rejestru publicznego.
- Poszanowanie sprzeciwu: warto prowadzić listę wykluczeń i porównywać z nią każdą nową listę.
- Bez wprowadzania w błąd: nadawca i cel kontaktu muszą być jasno rozpoznawalne.
- Dokumentacja: należy zapisać, dlaczego w Państwa przypadku przeważa prawnie uzasadniony interes.
Niniejszy artykuł ma charakter wyłącznie informacyjny i nie stanowi porady prawnej. W konkretnej sytuacji prosimy zwrócić się do adwokata, radcy prawnego lub inspektora ochrony danych.
Kontakt B2B i RODO nie wykluczają się wzajemnie. Decydujące znaczenie mają precyzyjnie określony segment, właściwy kanał i poszanowanie sprzeciwu. Jak zbudować taki segment, opisuje artykuł Jak znaleźć kontakty B2B do czeskich firm; zakres i stan czeskich danych przedstawia strona Baza firm Czechy.